START EKOENERGIA                                                                                                                                        Zapraszamy na forum Zapraszamy na blogi Zapraszamy na Chat Mobilny internet Radio internetowe Hobby Lotnictwo

Dotacje i pomoc dla OZE?

Krajowe
Unijne

Darmowe statystyki

ekoEnergia: ogrzewanie, wentylacja pomieszczeń, mądre budowanie, energia solarna, ekologia

Izolacje termiczne ścian Email
10.05.2007.

Poradnik TERMOIZOLACJI - Funkcje ścian zewnętrznych

ściany

Podstawową funkcją ścian zewnętrznych jest ochrona budynku i jego wnętrza przed:
  • wychłodzeniem w wyniku dużej różnicy temperatur w czasie chłodnej części roku i przed bezpośrednim działaniem wiatru
  • przegrzewaniem w wyniku wysokiej temperatury zewnętrznej i promieniowania słonecznego w ciepłej części roku
  • opadami atmosferycznymi
  • hałasem zewnętrznym
  • pożarem działającym od zewnątrz.

Jednocześnie też ściany zewnętrzne spełniają zwykle funkcje konstrukcyjne. Zależnie od przyjętego schematu statycznego, przenoszą bowiem obciążenia pionowe i poziome, a także pełnią rolę usztywniającą konstrukcję budynku.

Budowa ściany zewnętrznej








Zasadnicze rodzaje nośnych ścian zewnętrznych to:

ściany jednowarstwowe,

w których wszystkie funkcje ochronne i konstrukcyjne są jednocześnie spełniane przez jeden rodzaj materiału, z którego zbudowana jest ta ściana (np. mur ceglany spoinowany lub pokrywany tynkiem zewnętrznym 6.1.1/1).

Zgodnie z Rozporządzeniem Ministra Infrastruktury Dz. U. Nr 75/2002 poz. 690 współczynnik przenikania ciepła U dla zewnętrznych ścian jednowarstwowych w budynkach jednorodzinnych nie powinien przekraczać wartości 0.5 W/(m2K). Uzyskanie takiej wartości jest możliwe tylko przy zastosowaniu materiałów o niskiej przewodności cieplnej, takich jak np. bloczki z betonu komórkowego klejone cienką warstwą kleju lub murowane na specjalnej zaprawie ciepłochronnej. Ze względu na relatywnie niską wytrzymałość na ściskanie takiego materiału, możliwe jest wznoszenie w ten sposób tylko budynków do wysokości ok. 4-5 kondygnacji. Faktyczna wysokość budynków z tego materiału zależy od wielkości i rozkładu obciążeń na ściany zewnętrzne.

Grubość ścian jednowarstwowych zależy od przewodności cieplnej materiału i stawianych wymagań, może wynosić od 30 do nawet 50 cm, co w znaczący już sposób zmniejsza użytkową powierzchnię budynku.

ściany wielowarstwowe,

w których poszczególne funkcje są przejmowane przez warstwy wykonane z odpowiednich materiałów, np.
  • warstwa nośna jest wykonana z materiału o dużej wytrzymałości na ściskanie (mur ceglany lub betonowy, żelbet itp.) i dzięki temu minimalnej koniecznej grubości
  • warstwa izolacji termicznej, umieszczana na zewnątrz, w środku, ale także po wewnętrznej stronie ściany (6.1.1/2)
  • warstwa ochronna, która osłania materiał izolacyjny przed uszkodzeniem mechanicznym i zawilgoceniem i w efekcie chroni go przed obniżeniem jego właściwości izolacyjnych i ew. destrukcją.
Warstwa chroniąca ścianę przed zawilgoceniem może być umieszczona:
  • bezpośrednio na materiale termoizolacyjnym w formie tynku lub dostawiona w postaci osłonowej ścianki ceglanej
  • z odstępem, tworząc w ten sposób szczelinę powietrzną między izolacją termiczną, a np. ścianką osłonową lub okładziną zewnętrzną.

Dodatkowo więc można wprowadzić podział ścian wielowarstwowych ze względu na ochronę przed oddziaływaniem deszczu i wiatru na:
  • izolowane w jednej płaszczyŹnie, wszystkie warstwy są ułożone jedna na drugiej i zamocowane do muru konstrukcyjnego, warstwa zewnętrzna pełni tu rolę ochrony zarówno przed deszczem jak i przed wiatrem (6.1.1/3)
  • izolowane w różnych płaszczyznach, w których osłona zewnętrzna wraz z warstwą powietrzną chroni przegrodę i wnętrze przed deszczem, natomiast warstwy pozostałe, tj. izolacja termiczna i warstwa konstrukcyjna osłaniają wnętrze przed wiatrem (6.1.1/3).
Zgodnie z Rozporządzeniem Ministra Infrastruktury w sprawie warunków technicznych współczynnik U dla ścian wielowarstwowych nie powinien przekraczać U<0,3 W/(m2K). Oznacza to, że ściana warstwowa, zaprojektowana i wzniesiona w zgodzie z polskimi przepisami, ma współczynnik przenikania ciepła U o 60% lepszy niż ściana jednowarstwowa. Dla właścicieli budynku (użytkowników) oznacza to oszczędność energii i mniejsze koszty ogrzewania.

Osłona przed opadami

Ze względu na funkcję ochrony przed opadami, określa się przegrody jednowarstwowe również jako "osłonę jedno-stopniową", zaś dwuwarstwowe jako "osłonę dwustopniową". W czasie opadów deszczu połączonych z silnym wiatrem po stronie nawietrznej budynku, mamy do czynienia z wciskaniem pod ciśnieniem (pa - pi) wody we wszystkie szczeliny lub rysy ściany na jej zewnętrznej powierzchni. W przypadku osłony jednostopniowej, woda może się więc przedostać do wnętrza przegrody i dalej jest podciągana kapilarnie przez warstwę izolacji cieplnej i warstwę nośną (6.1.1/3).

W przypadku osłony dwustopniowej, w szczelinie powietrznej połączonej z powietrzem zewnętrznym ciśnienie jest zbliżone do wartości działającej na osłonę od zewnątrz. W efekcie więc tylko niewielkie ilości wody są tłoczone przez zewnę-trzną warstwę osłonową i mogą następnie spłynąć po niej z powrotem na zewnątrz (6.1.1/3).

Oddziaływania na ściany zewnętrzne

ściany zewnętrzne są poddane następu-jącym zasadniczym oddziaływaniom środowiska:

(1) wilgoć w formie

  • opadów atmosferycznych (deszcz, śnieg, grad)
  • wilgoć technologiczna pochodząca np. od wilgotności materiałów, wody zarobowej
  • wilgoć eksploatacyjna, wywołana wilgotnością powietrza w użytkowanym wnętrzu i wynikającą stąd różnicą ciśnień pary wodnej we wnętrzu i otoczeniu budynku

(2) temperatura zewnętrzna i zmiany temperatury zewnętrznej

  • temperatura w czasie lata i w czasie zimy
  • promieniowanie słoneczne
  • zmiany temperatury zewnętrznej: sezonowe, dzienne, krótkotrwałe
  • wynikające z tych zmian zmiany długości przegrody

(3) oddziaływania mechaniczne

  • budowlane podczas cyklu budowy
  • użytkowe, wynikające z obciążeń działających na przegrodę, odkształcenia i zarysowania wynikające np. ze skurczu technologicznego materiałów
  • zróżnicowane osiadanie poszczególnych części budynku
    * obciążenia od wiatru

(4) pozostałe

  • fotomechaniczne (np. promieniowanie UV)
  • wypłukiwanie przez deszcz różnych substancji z powierzchni ściany
  • osadzanie się kurzu i brudu

(5) hałas zewnętrzny

(6) ogień

  • od zewnątrz, np. od płomienia, iskier lub bardzo silnego promieniowania cieplnego
  • od wnętrza, np. przez rozprzestrzenianie się ognia z piętra na piętro poprzez okna
Szczegóły

Miejsce izolacji termicznej w przegrodzie

Ze względu na całkowitą izolacyjność termiczną przegrody, a także temperatury na jej powierzchniach, miejsce izolacji termicznej w przegrodzie warstwowej nie ma wpływu na jej właściwości. Niezależnie od tego, jakie materiały zostaną użyte do konstruowania przegrody, jeśli tylko całkowity opór w poszczególnych rozwią-zaniach będzie taki sam, to właściwości izolacyjne będą również takie same (6.1.2/1).



Przegrody będą się jednak różnić innymi właściwościami z zakresu fizyki budowli. Na rysunkach przedstawiono jakościowe tylko różnice występujące pomiędzy poszczególnymi typami przegród przy założeniu, że wszystkie przegrody mają taki sam współczynnik przenikania ciepła U. Dla porównania przedstawiono także przegrodę monolityczną (pierwsza z lewej strony), w której jeden materiał spełnia jednocześnie funkcje konstrukcyjne i izolacyjne.

Kryterium głębokości przemarzania

 Dla ilustracji tego kryterium, przedstawiono rozkłady temperatur w poszczególnych przegrodach, przy temperaturze zewnętrznej Te = -10°C (6.1.2/1)

Kryterium rozszerzalności termicznej

W zależności od zmian temperatury zewnętrznej pomiędzy latem i zimą i absorbowanego przez przegrodę promieniowania słonecznego, przedstawiono rozszerzalność termiczną w środkach warstw poszczególnych przegród (6.1.2/2).



Kryterium pojemności cieplnej

Zakreskowane pola na przekrojach przegród obrazują jakościowe różnice zdolności przegród do magazynowania ciepła w swojej objętości (6.1.2/3).



Kryterium stateczności cieplnej

Stateczność cieplna przegrody to jej zdolność do ograniczania wahań temperatury na powierzchni wewnętrznej przy zmianach temperatury zewnętrznej i absorbowanym promieniowaniu słonecznym. Przy przegrodach wielowarstwowych, wykonanych z materiałów o różnej pojemności cieplnej i współczynnikach przewodzenia ciepła, ich stateczność zależy w istotny sposób od umiejscowienia izolacji termicznej i warstwy akumulacyjnej (6.1.2/4).



Kryterium rozkładu ciśnień pary wodnej w przegrodzie

Rozkład ciśnienia stanu nasycenia pary wodnej ps, między wartościami psi i pse, zależy od rozkładu temperatur w przegrodzie. Natomiast rozkład ciśnień rzeczywistych pary wodnej p, miedzy wartościami pi i pe, zależy od oporów dyfuzyjnych poszczególnych warstw. W obszarze stykania się obydwu krzywych, należy liczyć się z możliwością występowania kondensacji pary wodnej (6.1.2/5).



Mostki termiczne w przegrodzie to takie miejsca, w których na skutek specyficznego układu właściwości materiałowych, konstrukcyjnych lub geometrycznych dochodzi do większych strat ciepła niż dla typowego przekroju przegrody.
Rozróżnia się zasadniczo (6.1.2/6):
  • mostki materiałowe (np. słup lub rygiel betonowy w murze ceglanym)
  • mostki geometryczne (np. zewnętrzny narożnik budynku)
  • mostki materiałowo-geometryczne (np. strop betonowy oparty na murze ceglanym)



Na skutek zwiększonego przepływu ciepła, izotermy (tj. linie łączące te same temperatury w przekroju przegrody) ulegają ugięciu. W przegrodzie o jednakowym układzie warstw na całej długości, izotermy maja kształt linii prostych, równoległych do powierzchni przegrody. Strumienie cieplne płyną w każdym miejscu prostopadłe do izoterm, a w efekcie tego adiabaty (tj. linie przepływu strumieni cieplnych) ulegają również ugięciom i miejscami są zbieżne, a miejscami rozbieżne (6.1.2/6).

Związek pomiędzy powstawaniem lub unikaniem mostków termicznych, a położeniem termoizolacji w przegrodzie przedstawiony został na przykładzie (6.1.2/7): 
stropu betonowego osadzonego na ścianie zewnętrznej



 balkonu w postaci wspornika lub od ciętej od stropu płyty.


Ze względu na przedstawione powyżej kryteria należy warstwy przegrody układać w takiej kolejności, aby:
  • ch opór cieplny był dla kolejnych warstw coraz większy od środka na zewnątrz
  • ich opór dyfuzyjny malał w tej samej kolejności (6.1.2/8).


Sposób osadzania okien i drzwi w ścianach zewnętrznych

Okna i drzwi powinny być osadzane w ścianach zewnętrznych w płaszczyŹnie izolacji termicznej lub bezpośrednio przed nią od strony wnętrza. W tym drugim przypadku możliwe jest przedłużenie izolacji termicznej i ukształtowanie w ten sposób węgarka, który osłoni od zewnątrz fragment ościeżnicy. Taki sposób osadzenia stolarki w ścianie pozwala uniknąć lub przynajmniej ograniczyć mostkowy charakter tego połączenia i jego skutki w postaci np. wykraplania pary wodnej. Na rysunkach 6.1.2/9-11 pokazano przybliżone położenie izotermy 0° C w miejscach połączeń.

Sposób osadzenia drzwi i okien w ścianach powinien zapewniać:
  • w przypadku ściany izolowanej od zewnątrz - szczelność na działanie wiatru i deszczu w płaszczyŹnie styku stolarki z izolacją termiczną
  •  w przypadku ściany warstwowej, z osłonowym murem zewnętrznym lub wentylowaną okładziną - szczelność na działanie wiatru jest uzyskiwana dopiero przy warstwie wewnętrznej, natomiast na działanie deszczu w warstwie osłonowej (6.1.2/9-11).





Do wodoszczelnego wypełniania styków pomiędzy stolarką, a warstwą izolacji termicznej nadają się najlepiej ściśliwe taśmy z miękkiej pianki z tworzywa sztucznego. Do montażu okien i drzwi w murach konstrukcyjnych stosowane są także taśmy z pianek, które pozwalają w szczelny dla wiatru sposób wypełnić szczeliny wynikające z tolerancji wymiarowej w budownictwie (6.1.2/9-11).

Sposób osadzenia i uszczelnienia stolarki okiennej i drzwiowej ma także duże znaczenie dla izolacyjności akustycznej całej przegrody.

W przypadku osadzania okien i drzwi w ścianach warstwowych, konieczna jest izolacja przeciwwilgociowa oddzielająca stolarkę od warstwy osłonowej. Warstwa ta jest bowiem z zasady narażona na zawilgocenie od zacinającego deszczu (6.1.2/9-11).

Przy oknach wyposażonych w kasety z roletami, wbudowywanymi w nadproże otworu, należy zwracać szczególną uwagę na dobre zaizolowanie cieplne samej kasety, do której bezpośrednio dostaje się powietrze zewnętrzne. Najsłabszym systemowo punktem tego rozwiązania jest zarówno pod względem izolacyjności cieplnej, akustycznej jak i szczelności przeciwwiatrowej tylna ścianka kasety (6.2.1/21, 6.3.1/20+6.4.1/18).

Literatura

  1. Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, Dz. Ustaw Nr 75, poz. 690, zmiana Dz. U. Nr 109/2004 poz. 1156
  2. PN EN ISO 7345:1998 Izolacja cieplna - Wielkości fizyczne i definicje
  3. PN EN ISO 6946:1999 Komponenty budowlane i elementy budynku - Opór cieplny i współczynnik przenikania ciepła - Metoda obliczania
  4. PN EN ISO 10211 -1:1998 Mostki cieplne w budynkach - Strumień cieplny i temperatura powierzchni - Ogólne metody obliczania
  5. PN EN ISO 13789:2001 Właściwości cieplne budynków - Współczynnik strat ciepła przez przenikanie - Metoda obliczania
  6. PN EN ISO 14683:2001 Mostki cieplne w budynkach - Liniowy współczynnik przenikania ciepła - Metody uproszczone i wartości orientacyjne
  7. PN EN ISO 13786:2001 Właściwości cieplne komponentów budowlanych - Dynamiczne charakterystyki cieplne - Metody obliczania
  8. PN EN ISO 13370:2001 Właściwości cieplne budynków - Wymiana ciepła przez grunt - metody obliczania
  9. PN EN ISO 13788:2002 Cieplno-wilgotnościowe właściwości użytkowe komponentów budowlanych i elementów budynku - Określanie temperatury powierzchni wewnętrznej w celu uniknięcia krytycznej temperatury powierzchni i kondensacja międzywarstwowa.
  10. PN EN ISO 717-1:1999 Ocena izolacyjności akustycznej w budynkach i izolacyjności akustycznej elementów budowlanych - Izolacyjność od dŹwięków powietrznych
  11. PN-B-02151 -3:1999 Ochrona przed hałasem w budynkach - Izolacyjność akustyczna przegród w budynkach oraz izolacyjność akustyczna elementów budowlanych - Wymagania
  12. PN-B-20130/Az1 :2001 Wyroby dla izolacji cieplnej w budownictwie - Płyty styropianowe (PS-E) (norma wycofana)
  13. PN EN 13163:2004 Wyroby do izolacji cieplnej w budownictwie - Wyroby ze styropianu (EPS) produkowane fabrycznie - Specyfikacja
  14. PN-B-20132 Wyroby do izolacji cieplnej w budownictwie - Wyroby ze styropianu (EPS) produkowane fabrycznie - Zastosowania
  15. PN-B-02851-1:1997 Ochrona przeciwpożarowa budynków - Badania odporności ogniowej elementów budynków - Wymagania ogólne i klasyfikacja
  16. PN-B-02874:1996 Ochrona przeciwpożarowa budynków - Badanie stopnia palności materiałów budowlanych
  17. PN-90/B-02867 Ochrona przeciwpożarowa budynków - Metoda badania stopnia rozprzestrzeniania ognia przez ściany
  18. PN-70/B-02852 Ochrona przeciwpożarowa budynków - Obliczanie obciążenia ogniowego oraz wyznaczanie czasu trwania pożaru

Komentarze (0) >>
Write comment
quote
bold
italicize
underline
strike
url
image
quote
quote
Smiley
Smiley
Smiley
Smiley
Smiley
Smiley
Smiley
Smiley
Smiley
Smiley
Smiley
Smiley

busy
 
« poprzedni artykuł   następny artykuł »