Potrzeby polskiego rynku ciepłowniczego - potrzeby stosowania pomp ciepła

Energia geotermalna niskiej entalpii może być powszechnie wykorzystywana do ogrzewania pomieszczeń i przygotowywania wody użytkowej w budynkach mieszkalnych, biurowych oraz w budynkach użyteczności publicznej.
Pozostałe sektory mają mniejsze znaczenie, głównie ze względu na niewielką skalę zużywanego ciepła. W tym zakresie Polska nie różni się niczym od innych krajów. Unia Europejska i jej kraje członkowskie, podejmując ambitny program upowszechniania technologii pomp ciepła, ich zastosowanie widzą głównie w sektorze budownictwa mieszkaniowego, biurowego i użyteczności publicznej.
Pomijając kwestie polityczne i cenowe rynku ..
paliw, rozwój rynku geotermalnych pomp ciepła zależy bardzo silnie od charakteru rynku ciepłowniczego istniejącego w danym kraju, w tym zwłaszcza od takich czynników jak:

sposób wytwarzania i dystrybucja ciepła;
stan instalacji grzewczych i ich efektywność energetyczna;
energochłonność budynków.

W Polsce zużywa się ponad 2 razy więcej energii na jednostkę powierzchni mieszkaniowej niż w krajach Europy Zachodniej o podobnym klimacie. Zużycie energii pierwotnej w sektorze komunalno-bytowym na ogrzewanie i przygotowanie ciepłej wody użytkowej wynosi około 42% jej globalnego zużycia, w tym 35% przypada na sektor mieszkalnictwa.
W budynkach mieszkalnych zużycie energii na ogrzewanie zawiera się w przedziale 30-55%, a na przygotowanie ciepłej wody w przedziale 10-15%. Według danych z 2000 r. w kraju jest około 11 mil mieszkań, w tym ok. 7,4 mil mieszkań w miastach i 3,6 mil na wsi. Około 1/3 powierzchni mieszkaniowej zaopatrywana jest w ciepło z systemów ciepłowniczych centralnego ogrzewania. Reszta zaopatrywana jest z systemów indywidualnych spalających głównie węgiel i koks. Instalacje gazowe i olejowe są jeszcze stosunkowo mało rozpowszechnione.

Przytoczone wyżej dane dają wyobrażenie o skali potencjalnego rynku instalacji grzewczych opartych na pompach ciepła, co nie znaczy, że ich zastosowanie byłoby uzasadnione w każdym przypadku. Możliwości te w dużym stopniu ograniczone są
niskim standardem energetycznym budynków w Polsce. KAPE, na podstawie wyrywkowych badań i kilkuset audytów energetycznych wykonanych w ostatnich latach przez różne organizacje, podaje następujące orientacyjne wskaŹniki zapotrzebowania na ciepło budynków mieszkalnych w Polsce w zależności od roku ich budowy:

Budynki wybudowane w latach	WskaŹnik zużycia energii cieplnej w kWh/(m2.rok)
do 1966	240-350
1967-1985	240-280
1985-1992	160-200
1993 -1997	120-160
od 1998	90-120

Jak wynika z powyższego zestawienia, standard energetyczny budynków dobrze koreluje się z okresem ich budowy. Podobna korelacja obserwowana jest w innych krajach europejskich, choć tam różnice pomiędzy różnymi latami nie są tak duże.

Jako przykład można podać (za Forsen, 2005), że w Szwecji budynki wybudowane przed 1965 r. mają wskaŹnik zużycia energii cieplnej w wysokości około 165 kWh/(m2.rok), a te wybudowane po 1990 r. - 108 kWh/(m2.rok).
KAPE podaje, że około 90% mieszkań w Polsce ma standard energetyczny na poziomie gorszym niż 240 kWh/(m2. rok).

Ogranicza to bardzo mocno możliwość prostego przechodzenia z ogrzewania konwencjonalnego na systemy oparte na pompach ciepła. Wskazuje jednocześnie na olbrzymi obszar działań termomodernizacyjnych istniejących zasobów mieszkaniowych. Działania te są prowadzone w coraz większym zakresie dzięki obowiązującej od grudnia 1998 r. ustawie o wspieraniu przedsięwzięć termomodernizacyjnych.

Oprócz sektora mieszkaniowego instalacje GPC mogą być z powodzeniem stosowane także w wielu innych budynkach nie wymagających wysokich temperatur grzewczych pod warunkiem, że spełniają one wymagane standardy energetyczne. W warunkach polskich instalacjami tymi powinny być zainteresowane przede wszystkim obiekty użyteczności publicznej na obszarach wiejskich, gdzie brak jest systemów centralnego ogrzewania i nie ma doprowadzonej sieci gazowej. Mogą to być budynki szkolne, urzędy, biura, domy opieki, ośrodki wczasowo-wypoczynkowe, domy parafialne i wiele innych.

W Polsce można już spotkać bardzo wiele systemów GPC zainstalowanych w tego typu budynkach. Również na terenach miejskich instalacje GPC mogą być z powodzeniem stosowane, zwłaszcza w nowoczesnych budynkach biurowych, które z reguły charakteryzuje się wysokimi standardami energetycznymi. Jak dotąd tego typu realizacji, z reguły o dużych mocach grzewczych, jest stosunkowo mało w naszym kraju, ponieważ ich właściwe zaprojektowanie jest znacznie bardziej skomplikowane niż w przypadku konwencjonalnych systemów grzewczych.

Podsumowując należy stwierdzić, że tak jak i w innych krajach, rynek potencjalnego użytkownika systemów GPC jest bardzo duży i zróżnicowany. Charakter krajowego rynku ciepłowniczego ma jednak wiele cech, które utrudniają rozwój geotermii niskiej entalpii. Najważniejsze z nich to bardzo niski standard energetyczny większości budynków, niskie ceny węgla obniżające konkurencyjność instalacji GPC, rozwój energetyki odnawialnej głównie w oparciu o biomasę.

Komentarze (0) >>

Write comment