Ile naprawdę kosztuje nas energia - koszty pośrednie spalania

W przypadku węgla koszty zewnętrzne jego szerokiego zastosowania są ogromne, szczególnie, jeżeli weŹmie się pod uwagę wpływ tego paliwa na zmiany klimatyczne. Szkody wyrządzone przyrodzie produktami spalania konwencjonalnych nośników energii (w tym węgla) można podzielić następująco:

globalnie szkodliwe efekty, czyli między innymi "dziury" w warstwie ozonowej i wzrost efektu cieplarnianego,
tworzenie smogu, spowodowane dużą koncentracją tlenków azotu i węglowodorów oraz reakcjami fotochemicznym (choroby układu oddechowego),
zakwaszenie głównie tlenkami azotu i siarki (kwaśne deszcze),
braki tlenu w środowisku morskim powstające w skutek emisji tlenków azotu,
zanieczyszczenia wód podskórnych ciężkimi metalami,
inne toksyczne emisje, które są rakotwórcze i uszkadzają system immunologiczny.

Niezależnie od skutków klimatycznych czy zdrowotnych zanieczyszczenie środowiska naturalnego powoduje także określone straty ekonomiczne. Ich policzenie nie jest sprawą łatwą, różne Źródła podają bardzo różne dane, zawsze jednak są to straty bardzo wysokie, toteż nie można ich lekceważyć, szczególnie w krajach uboższych.

Maciej Nowicki w "Strategii ekorozwoju Polski" szacuje, że są to straty rzędu 5-10% dochodu narodowego, natomiast Stefan Kozłowski w "Droga do ekorozwoju" ocenia wielkość tych strat na 10-20% wielkości dochodu narodowego.

Wśród innych destrukcyjnych efektów spowodowanych produktami odpadowymi energetyki konwencjonalnej, wyróżnia się coraz szybciej postępujące niszczenie dorobku kultury materialnej. W ciągu kilkunastu lat zabytkowe budowle, pomniki, oraz inne dziedzictwa kultury uległy większemu zniszczeniu niż w ciągu kilku lub kilkunastu stuleci.

Nie uwzględnienie tych kosztów zewnętrznych w ogólnej analizie fałszuje faktyczną ocenę sytuacji na rynku Źródeł energii i stawia węgiel w sytuacji korzystniejszej w porównaniu z innymi Źródłami energii, charakteryzującymi się mniejszymi kosztami tego typu.

Wśród kosztów ukrytych, ponoszonych przez obywateli są między innymi:

subsydia rządowe dla kopalń węgla,
koszty programów badawczych w obszarze energetyki konwencjonalnej,
koszty transportu węgla na duże odległości (subsydia),
subsydia rządowe dla przemysłu np. na modernizację urządzeń,
koszty powstałe np. na skutek szkód górniczych, konieczności zagospodarowania hałd, utylizacji odpadów niebezpiecznych i szkodliwych, koszty usuwania awarii i przecieków np. awarii rurociągów z ropą czy gazem lub skutków wycieku z tankowców,
koszty usuwania skutków nieurodzajów i powodzi, koszty funkcjonowania jednostek gospodarczych w skażonym środowisku,
koszty hospitalizacji ludności i rent, ponoszone na skutek pogorszenia stanu zdrowia w wyniku kontaktu ze szkodliwymi emisjami,
koszty przywrócenia krajobrazu,
inne.

Większość kosztów zewnętrznych nie można skwantyfikować ani zdefiniować. Przykładem są lokalne i globalne wahania klimatyczne, powodujące zmianę (obniżenie) jakości życia, których nie można przedstawić bezpośrednio w kategoriach finansowych.

Przykładowy roczny koszt szkód związanych z zanieczyszczeniem powietrza spowodowanym produkcją energii w Niemczech.
Szkody w zakresie Mln DEM/rok