ekoEnergia: ogrzewanie, wentylacja pomieszczeń, mądre budowanie, energia solarna, ekologia

Założenia do planu zaopatrzenia w ciepło, energię elektryczną i paliwa gazowe powinny z jednej strony uwzględniać możliwe do zrealizowania przedsięwzięcia w zakresie racjonalizacji użytkowania ciepła, energii elektrycznej i paliw gazowych, z drugiej natomiast ewentualne oczekiwania odbiorców - mieszkańców gminy. Do przedsięwzięć takich można zaliczyć np.:

• racjonalizację gospodarki w Źródłach i przesyle energii (np. racjonalizacja systemów zaopatrzenia w ciepło i energię elektryczną z punktu widzenia minimalizacji strat energii w sieci, wykorzystywanie w budownictwie komunalnym technologii energooszczędnych, wykorzystywanie niekonwencjonalnych Źródeł energii, wykorzystywanie lokalnych zasobów energetycznych, np. odpadów drewna, biomasy, gazu wysypiskowego, energii wiatru itp.),
• wprowadzenie przez władze gminne ulg podatkowych w odniesieniu do podatku od nieruchomości, służących bezpośrednio racjonalizacji gospodarki energetycznej (np. ulgi w podatku od terenów zajętych pod budowę elektrowni wiatrowej), bądŹ też wykorzystywanych w poszanowaniu zasad racjonalizacji gospodarki energią (np. ulgi w podatku od budynków charakteryzujących się wysokimi parametrami w zakresie oszczędności energii),
• przeznaczenie środków z gminnego funduszu ochrony środowiska (jeśli taki w gminie istnieje) na cele związane z racjonalizacją gospodarki energią.

Jeżeli jednak plany przedsiębiorstw energetycznych nie zapewniają realizacji Założeń do planu zaopatrzenia w ciepło, energię elektryczną i paliwa gazowe wójt (burmistrz, prezydent miasta) opracowuje projekt planu zaopatrzenia w ciepło, energię elektryczną i paliwa gazowe, dla obszaru gminy lub jej części.

Projekt planu zaopatrzenia w ciepło, energię elektryczną i paliwa gazowe powinien zawierać konkretne propozycje w zakresie rozwoju i modernizacji poszczególnych systemów zaopatrzenia w ciepło, energię elektryczną i paliwa gazowe, wraz z uzasadnieniem ekonomicznymi i harmonogramem realizacji zadań. Powinien również zawierać przewidywane koszty realizacji proponowanych przedsięwzięć oraz Źródło ich finansowania.
Projekt planu opracowywany jest na podstawie uchwalonych przez radę tej gminy założeń i winien być z nim zgodny.

Pierwszym krokiem powinno być określenie obecnych potrzeb energetycznych i potencjału zmniejszenia energochłonności w gminie. Należy stworzyć i przeanalizować scenariusze zmian wykorzystania energii na terenie gminy w perspektywie krótko i długoterminowej pod kątem zmian struktury użycia paliw i technologii. Ma to na celu ewidencję obecnych i określenie przyszłych działań zmierzających do poprawy efektywności energetycznej w gminie, zgodnie ze zrównoważoną polityką energetyczną państwa.

Plan zaopatrzenia w ciepło, energię elektryczną i paliwa gazowe musi wskazać działania modernizacyjne systemów zapatrzenia w energię elektryczną, ciepło i paliwa gazowe.

• konieczność obniżenia relatywnych opłat za energię cieplną w wyniku działań termomodernizacyjnych prowadzonych przez odbiorców (ograniczających zapotrzebowanie na ciepło) jak i działań modernizacyjnych i racjonalizujących uzasadnione koszty wytwarzania i dystrybucji ciepła sieciowego prowadzone przez przedsiębiorstwa ciepłownicze,
• konieczność dostosowywania się systemów ciepłowniczych do zaostrzających się wymagań dotyczących ochrony środowiska miejskiego,
• czynniki ekonomiczne związane z istnieniem alternatywnych w stosunku do ciepła sieciowego możliwości zasilania odbiorców w ciepło np. energią odnawialną, gazem przewodowym, paliwami ciekłymi czy energią elektryczną - a więc czynniki wynikające z istnienia nośników konkurencyjnych.

Rynek usług ciepłowniczych i ogrzewczych w wyniku tych czynników oraz w wyniku działa termomodernizacyjnych w nadchodzącym dwudziestoleciu prawdopodobnie stopniowo będzie ulegał ograniczeniu do poziomu 0,7 - 0,8 obecnego poziomu zapotrzebowania. W tych warunkach modernizacja i przekształcanie miejskich systemów ciepłowniczych powinny następować w następujących kierunkach:

• w kierunku likwidacji niskiej emisji węglowej na obszarach gęstej zabudowy związanej z eksploatacją węglowych kotłów małej i ułamkowej mocy oraz pieców i kuchni węglowych w wyniku konwersji spalania węgla ciepłem sieciowym lub gazem przewodowym, a przede wszystkim wykorzystaniem energii odnawialnej,
• w kierunku dalszej modernizacji węzłów ciepłowniczych w zakresie stosowanej nowoczesnej aparatury procesowej tj. wymienników ciepła, pomp obiegowych, armatury regulacyjnej i odcinającej czy układów regulacji automatycznej i pomiarowej,
• w kierunku modernizacji sieci ciepłowniczej polegającej na stopniowej wymianie tradycyjnej technologii kanałów, rur i kompensatorów wydłużeń cieplnych na technologię rur preizolowanych z systemem nadzoru ich szczelności oraz nadrzędnym systemem sterowania i monitoringu bieżących wartości parametrów procesowych,
• w kierunku wprowadzenia lub wzrostu udziału skojarzonego wytwarzania ciepła i energii elektrycznej w Źródłach ciepła zasilających systemy ciepłownicze z jednoczesną modernizacją istniejących kotłów w celu podwyższenia ich energetycznej efektywności i ograniczaniu emisji zanieczyszczeń powietrza atmosferycznego.

Równolegle do procesów modernizacyjnych dotyczących systemów ciepłowniczych powinien następować rozwój kogeneracji rozproszonej zasilanej gazem przewodowym, obejmującej szpitale, szkoły i inne zespoły budynków użyteczności publicznej leżących poza zasięgiem ciepła sieciowego. W celu realizacji tak określonych zamierzeń, jak zaznaczono wcześniej.
W planach zaopatrzenia w ciepło, energię elektryczną i paliwa gazowe gmin należy wydzielić obszary właściwe do zasilania ciepłem sieciowym, gazem przewodowym czy pozostałymi nośnikami energetycznymi.
Należy sporządzić analizy wskazujące warunki, przy których poszczególne nośniki energii są bezkonkurencyjne, co ułatwi podejmowanie decyzji administracji publicznej, a także poszczególnym podmiotom chcącym zmniejszyć koszt wykorzystania energii.

Zakres prac termomodernizacyjnych obiektów obejmuje nie tylko zmniejszenie emisji ciepła z budynków, ale także modernizację Źródła jego wytwarzania. Działania te mają na celu podniesienie sprawności wytwarzania, ograniczenie strat przesyłu przy równoczesnym zmniejszeniu emisji zanieczyszczeń do atmosfery.

W planie zaopatrzenia w ciepło, energię elektryczną i paliwa gazowe należy przedstawić scenariusze modernizacji scentralizowanych Źródeł ciepła, które są często własnością gminy. Dodatkowo wskazane jest określenie jednostkowych nakładów inwestycyjnych i podstawowych wskaŹników ekonomicznych dla poszczególnych technologii w celu wyboru optymalnej drogi zaspokojenia potrzeb energetycznych gminy.

W tym miejscu, oprócz wdrożenia systemów najbardziej sprawnych i ekonomicznie uzasadnionych, należy przeanalizować możliwości wykorzystania odnawialnych Źródeł energii do pokrycia popytu na ciepło. Szczególnie godne uwagi jest energetyczne wykorzystanie biomasy odpadowej na terenach o wysokim potencjale biomasy.

Wytwarzanie ciepła i energii elektrycznej oparte jest głównie na procesach spalania paliw. Jedną z racjonalnych, oszczędnych i ekologicznych metod wytwarzania energii są skojarzone układy do jednoczesnej produkcji energii elektrycznej i ciepła.

W procesach rozdzielonych tylko pewna część energii zawartej w paliwie jest wykorzystywana użytecznie, pozostała energia w postaci ciepła tracona jest bezpowrotnie. W przypadku silnika spalinowego tylko około 1/3 energii zamieniana jest na pracę. Pozostała 1/3 energii tracona jest w układzie chłodzenia silnika a 1/3 tracona jest z gazami spalinowymi.

W układzie skojarzonym ciepło odpadowe z jednego procesu staje się Źródłem energii dla następnego procesu.
W takim nowoczesnym układzie wykorzystuje się gazowe silniki spalinowe lub turbiny gazowe do napędów generatorów energii elektrycznej z jednoczesnym wykorzystaniem ciepła odpadowego ze spalin oraz wody i oleju chłodzącego silnik do wytworzenia pary wodnej lub gorącej wody do celów komunalno - bytowych lub przemysłowych. Sprawność takiego układu przekracza często 90%, gdy w układach konwencjonalnych nie jest zwykle większa od 40 %. Układy kogeneracyjne zasilane są przeważnie gazem ziemnym lub gazem uzyskiwanym w procesie zgazyfikowania odpadów.

• wysoka sprawność wytwarzania (do 90%) energii przy najpełniejszym wykorzystaniu energii chemicznej zawartej w paliwie,
• względnie najniższe zanieczyszczenie środowiska produktami spalania (w porównaniu ze stałymi paliwami kopalnymi),
• zmniejszeniem kosztów przesyłu energii, zwiększeniem bezpieczeństwa energetycznego poprzez bardziej równomierne rozłożenie Źródeł produkujących energię elektryczną.

Rozproszone układy skojarzone mogą się stać jednym z elementów krajowego systemu elektroenergetycznego zapewniającego obniżkę kosztów i zwiększenie jego niezawodności. Przewiduje się, że w ciągu najbliższych 5 lat produkcja energii elektrycznej ze Źródeł rozproszonych może stanowić nawet 10 % energii produkowanej w kraju.

Rozwiązania takie powinny być również preferowane jako Źródła ciepła w lokalnych systemach ciepłowniczych. Najkorzystniejsze warunki do działania kogeneracji występują dla:

• obiektów, które możliwie równomiernie i równolegle wykazują zapotrzebowanie na ciepło i energię elektryczną (np. kryte pływalnie, szpitale, zakłady rzemieślnicze i przemysłowe),
• obiektów, w których także latem, obok własnego zapotrzebowania na energię elektryczną zapewnione jest wykorzystanie ciepła odpadowego (np. duże zapotrzebowanie na ciepłą wodę w lecie przez szpitale),
• modernizacji sieciowego systemu ciepłowniczego wówczas, gdy zapewnione jest możliwie wysokie zużycie własne wytwarzanej energii elektrycznej względnie, gdy dostawca energii pobiera wysokie opłaty z tytułu zasilania w energię,
• połączenia większej liczby budynków do zaopatrzenia w ciepło miejscowe (np. na terenie nowozabudowanym).

Równolegle do procesów modernizacyjnych dotyczących systemów ciepłowniczych powinien następować rozwój kogeneracji rozproszonej zasilanej gazem przewodowym, obejmującej szpitale, szkoły i inne zespoły budynków użyteczności publicznej leżących poza zasięgiem ciepła sieciowego. W celu realizacji tak określonych zamierzeń, jak zaznaczono wcześniej, w planach zaopatrzenia w energię gmin należy wydzielić obszary miejskie właściwe do zasilania ciepłem sieciowym, gazem przewodowym czy pozostałymi nośnikami energetycznymi.

Na terenie gmin istnieje wiele instalacji, których ubocznym produktem jest ciepło odpadowe. Należy określić potencjał jego wykorzystania, co przyczynia się do zmniejszenia popytu na ciepło z innych Źródeł i może ograniczyć koszt modernizacji i inwestycji w lokalne Źródła ciepła.

Należy przeanalizować możliwość odbioru ciepła odpadowego z instalacji do sieci przesyłowej lub indywidualnych budynków wraz z harmonogramem realizacji i kosztem przyłączenia.

• gotowość zakładu do oddawania ciepła,
• skorelowane w czasie wartości podaży i popytu na ciepło,
• wystarczający poziom temperatury ciepła odpadowego (min. 50°C),
• istnienie odpowiednich użytkowników w bezpośredniej bliskości Źródła ciepła odpadowego (maks. 300 - 2000 m, zależnie od przesyłanej mocy ciepła).

Podczas sporządzania założeń do planu zaopatrzenia w ciepło, energię elektryczną i paliwa gazowe należy wziąć pod uwagę wykorzystanie odpadów do celów energetycznych, co musi być skorelowane z Gminnym Planem Gospodarki Odpadami.

Oprócz pozyskania biogazu z istniejącego składowiska, gmina powinna rozważyć możliwość spalania niektórych frakcji odpadów w celach energetycznych. Sporządzenie odpowiedniej analizy powinno dać rozwiązanie problemu zagospodarowania odpadów przy jednoczesnym zwiększeniu podaży energii w gminie.

Rozbudowę systemów zaopatrzenia w ciepło sieciowe należy z reguły dokładnie zbadać wówczas, gdy:

• dysponujemy korzystnymi pod względem kosztów Źródłami ciepła (np. ciepło odpadowe z elektrowni dużej mocy lub zakładu przemysłowego, nowoczesnej elektrociepłowni albo zakładu przemysłowego)
• użytkownicy, którzy z uwagi na zapotrzebowanie na ciepło latem gwarantują wysokie wykorzystanie sieci (zaopatrzenie w ciepłą wodę).

• niezbędne części urządzenia wymagają modernizacji dla dalszej bezpiecznej i ekonomicznej pracy,
• istnieje groŹba przestawienia odbiorców na konkurencyjne nośniki energii (gaz ziemny, olej opałowy),
• dotychczasowe pokrycie kosztów zaopatrzenia w ciepło sieciowe nie jest wykonalne, ale jest osiągalne poprzez optymalizację.

Efektywność wykorzystania energii w budynkach mieszkalnych, handlu i usług, użyteczności publicznej, biurowych powoli w Polsce rośnie, ale ciągle istnieje duży potencjał techniczny, szacowany w poszczególnych budynkach na 20 -50%, zmniejszenia zużycia energii.

Należy więc określić potencjał termomodernizacji dla określonych rejonów o zbliżonej strukturze zasilania jak również podać przybliżone koszty poszczególnych działań termomodernizacyjnych.

• Zbieranie danych: rok budowy, eksploatacja, powierzchnia, substancja budowlana, wyposażenie techniczne, zużycie i koszty energii itd.
• Oględziny budynku i wykonanie wstępnej analizy słabych punktów oraz przedstawienie przedsięwzięć do szybkiej realizacji.
• Zależna od użytkowania/eksploatacji ocena zużycia w budynkach w porównaniu z budynkami o podobnym zużyciu i wyposażeniu oraz ocena potencjału energii w różnych zakresach.
• Wybór odpowiednich, pogłębionych badań.

Po przeprowadzeniu analizy potencjału modernizacji należy określić warunki programu termomodernizacji wraz z określeniem niezbędnych środków, stopą zwrotu inwestycji przy zakładanych warunkach brzegowych.

Rozwiązania proponowane w założeniach do planu zaopatrzenia w ciepło, energię elektryczną i paliwa gazowe powinny być zgodne z ustaleniami strategii rozwoju gminy, jeżeli są one jeszcze aktualne, lub odwrotnie powinny być przyjęte do Planów Rozwoju Lokalnego, jeżeli je poprzedzają. Powinny one również nawiązywać do powiatowej i regionalnej strategii rozwoju energetyki, jeżeli takie zostały opracowane lub zawierać krytyczne odniesienia do tych dokumentów w tych elementach, które nie są właściwe dla danej gminy.

Komentarze (0) >>

Write comment

Imię

Tytuł komentarza

Komentarz

Wyślij komentarz